ႏိုင္ငံျခားသား ဘုန္းေတာ္ႀကီးတစ္ပါး၏ ဗုဒၶဘာသာအျမင္ စာအုပ္ကို
ေက်းဇူးေတာ္ရွင္ ခ်မ္းေျမ့ဆရာေတာ္ ဘုရားႀကီးက ျပန္ဆိုေတာ္မႈ
ထားျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ေက်းဇူးေတာ္ရွင္ ခ်မ္းေျမ့ဆရာေတာ္ဘုရားသည္ ဤစာအုပ္ကို
၁၉၉၂ ခုႏွစ္ ဂ်ဴလိုင္လတြင္ ကေနဒါႏိုင္ငံ ဗန္ကူးဗားျမိဳ ့ ၌
စတင္ျပန္ဆိုခဲ့ပါတယ္။ ၁၉၉၃ ခုႏွစ္ ေႏြရာသီ၌ ေဟာ္လန္တရားစခန္းတြင္
အျပီးသတ္ခဲ့ပါသည္။မူရင္း စာအုပ္နာမည္မွာ Good Question Good Answer
ဟူေသာစာအုပ္ျဖစ္ပါတယ္ ။ ေရးသားသူ ကေတာ့ ႀသစေႀတးလ် ႏိုင္ငံသား ဗုဒၶဘာသာ
ဘုန္းေတာ္ႀကီး Shravasti Dhammika အရွင္ ဓမၼိက ျဖစ္ပါတယ္။
ေမး ။ ။ ဗုဒၶဘာသာဆိုတာ ဘာလဲ။
Question: What is Buddhism?
Answer: The name Buddhism comes froms the word “budhi” which means “to
wake up” and thus Buddhism is the philosophy of awakening. This
philosophy has its origins in the experience of the man Siddhattha
Gotama , Known as the Buddha, who was himself awakened at the age of
35.Buddhism is now 2,500 years old and has about 300 millions followers
world –wide . Until a hundred years ago, Buddhism was mainly an Asian
philosophy but increasingly it is gaining adherents in Europe and
America.
ေမး။ ။ ဒီလိုဆုိရင္ ဗုဒၶဘာသာဟာ ဒႆနပညာရပ္ တစ္ခုေပါ့။
ေျဖ။ ။ ဒႆနပညာဆိုတာ အဂၤလိပ္စကား
Philosophy ကို ဘာသာျပန္ထားတာပါ။ အဘိဓာန္မ်ား ဖြင့္ျပ ခ်က္အရ ဆိုရင္
“philo” ဆိုတာ”ခ်စ္ခင္ျခင္း ေမတၱာ” လို ့ဆိုလိုပါတယ္။ “sophy” ဆိုတာက “ပညာ”
လို ့ အဓိပၸါယ္ရပါတယ္။ ဒီေတာ့ “Philosophy” ဆိုတာ “ပညာကို ခ်စ္ခင္ျခင္း၊ ”
သို ့မဟုတ္ “ေမေတၱာ ႏွင့္ ပညာ” လို ့အဓိပၸါယ္ ရပါတယ္။
ဒီစကား ႏွစ္လံုးဟာ ဗုဒၶဘာသာရဲ ့ ့အဓိပၸါယ္ကို အျပည့္အ၀ ေဖာ္ျပႏိုင္ပါတယ္။
ဗုဒၶဘာသာ တရားက သဘာ၀တရားကို ႀကည္လင္ျပတ္သားစြာ ကၽြႏုပ္တို ့နားလည္
ႏိုင္ေရးအတြက္ အျပည့္စံုဆံုး ဥာဏ္ပညာ အရည္အေသြး တိုးတက္ေအာင္ ႀကိဳးစားႀကဖို
့သင္ေပးပါတယ္။ ျပီးေတာ့ ကၽြႏုပ္တို ့ဟာ သတၱ၀ါအားလံုး ရဲ ့မိတ္ေဆြသဖြယ္
ျဖစ္ႏိုင္ေစရန္ ေမတၱာ ကရုဏာတရား တိုးပြားေအာင္ ႀကိဳးစားဖို ့ကိုလည္း သင္ေပး
ပါတယ္။ ဒါေႀကာင့္ ဗုဒၶဘာသာကို အေတြးအျမင္ ပညာရပ္လို ့ဆိုႏိုင္ေသာ္လည္း
သာမာန္ အေတြးအျမင္ပညာ မဟုတ္ပါဘူး ျမင့္ျမတ္ေသာ အေတြးအျမင္ ပညာ (Supreme
Philosophy) ျဖစ္တယ္။
Question: So Buddhism is just a philosophy ?
Answer: The word philosophy
comes from two words “philo” which means “ love” and “Sophia” which
means “wisdom”. So philosophy is the love of wisdom or love and wisdom,
both meanings describing Buddhism perfectly .Buddhism teaches that we
should try to develop our intellectual capacity .It also teaches us to
develop love and kindness so that we can be like a true friends to all
beings. So Buddhism is aphilosophy but not just a philosophy. It is the
supreme philosophy.
ေမး။ ။ ဗုဒၶဆိုတာ ဘယ္သူပါလဲ။
ေျဖ။ ။ ခရစ္မေပၚမီ ၅၆၃ ခုႏွစ္မွာ
အိႏၵိယျပည္ ေျမာက္ပိုင္း (ကပၸလ၀တ္ျပည္) ဘုရင္သုေဒၶါနမင္း ႏွင့္ မိဖုရား
မယ္ေတာ္မာယာတို ့မွ သားေတာ္ေလးတစ္ေယာက္ ဖြားျမင္ပါတယ္။ ဒီမင္းသားေလးဟာ
စည္းစိမ္ ဥစၥာ ျပည့္ျပည့္စံုစံုႏွင့္ ႀကီးျပင္းရေသာ္လည္း ေနာက္ဆံုးမွာ
ေလာကီစည္းစိမ္ ဥစၥာေတြဟာ ခ်မ္းသာေပ်ာ္ရႊင္ မူကို မေပးႏိုင္ဘူးဆိုတာ ေတြ
့လာရတယ္။ ဒီမင္းသားဟာ သူ ့ပတ္၀န္းက်င္မွာ သူေတြ ့ျမင္ ရ တဲ့
ဆင္းရဲဒုကၡေတြေႀကာင့္ အႀကီးအက်ယ္ စိတ္မခ်မ္းမသာျဖစ္ျပီး လူသားတို ့
ခ်မ္းသာေရး အတြက္ေသာ့ခ်က္ကို ရွာဖို ့ဆံုးျဖတ္လိုက္တယ္။ အသက္ ၂၉ ႏွစ္ရွိတဲ့
အခါ ဒီမင္းသားဟာ သူ ့ရဲ ့ ႀကင္ယာေတာ္ (ယေသာဓရာ) ႏွင့္ သားေတာ္
(ရာဟုလာ)ကိုထားခဲ့ျပီးေတာ့ အဲဒီေခတ္က ဘာသာေရး ဆရာႀကီးမ်ားရဲ ့အထံမွာ အသိပညာ
ဆည္းပူးဖို ့ထြက္လာခဲ့တယ္။ သူတို ့ဟာ ဒီမင္းသား ကို ေျမာက္ျမားစြာ
သင္ႀကားေပးေသာ္လည္း သူတို ့ကိုယ္တိုင္ ဆင္းရဲဒုကၡရဲ ့အေႀကာင္းရင္း
ဇစ္ျမစ္ကို မသိႀကတဲ့အတြက္ ဒီဆင္းရဲဒုကၡေတြကို ဘယ္လို ေက်ာ္လြန္ေအာင္
လုပ္ေဆာင္ႏိုင္တယ္ ဆိုတာကိုလဲ မသိႀကဘူး။
သိဒၶၶတၳမင္းသားဟာ( ဥရုေ၀လေတာ) မွာ ေျခာက္ႏွစ္ႀကာေအာင္ ေလ့လာပြားမ်ား
အားထုတ္ျပီးတဲ့ အခါမယ္ အ၀ိဇၶၨာကို ပယ္ခြာႏိုင္တဲ့အတြက္ (အမွန္တရား) ကို
ထိုးထြင္းသိျမင္သြားပါတယ္။* အဲဒီအခ်ိန္ ကစျပီး သူ ့ကို “ဗုဒၶ”
(ကိေလသာတည္းဟူေသာ အိပ္ေပ်ာ္ျခင္းမွ) ႏိုးလာသူ လို ့သမုတ္ႀကပါတယ္။
ဗုဒၶရွင္ေတာ္ျမတ္ဘုရားဟာ အဲဒီအခ်ိန္ကစျပီး ၄၅ ႏွစ္ပတ္လံုး အိႏၵိယျပည္
ေျမာက္ပိုင္းမွာ သူေတြ ့သိ ထားတဲ့ တရားေတာ္မ်ားကို လွည့္လည္
ေဟာေျပာခဲ့ပါတယ္။
*ဥရုေ၀လေတာ၌ ဒုကၠရစရိယာ ေျခာက္ႏွစ္ႀကာ
က်င့္စဥ္က ဘုရားမျဖစ္ေသးပါ။ ထိုအက်င့္မွားကို စြန္ ့၍ အာနာပါနစ်ာန္
အေျခခံလ်က္ မဂၢင္ရွစ္တန္ကို ပြားမွသာ ဘုရားအျဖစ္သို ့ ေရာက္ပါသည္။
Question: Who is the Buddha?
Answer: In the year 563 B.C. a baby was born into a royal family in
northen India. He grew up in wealth and luxury but eventually found that
worldly comfort and security do not guarantee happiness. He was deeply
moved by the suffering he saw all around- and resolved to find the key
to human happiness . When he was 29 he left his wife and child and set
off to sit at the feet of thee great religious teachers of thee day to
learn from them. They taught him much but none really knew the cause of
human suffering and how it could be overcome. Eventually, after six
years study and meditation he had an experience in which all ignorance
fell away and he suddenly understood. From that day onwards, he was
called the Buddha, the Awakened One. He lived for another 45 years in
which time he travelled all over.
ေမး ။ ။ ဗုဒၶဟာ သူ ့ရဲ ့ႀကင္ယာေတာ္နဲ ့သားေတာ္ကို ပစ္ထားခဲ့တဲ့အတြက္ တာ၀န္မဲ့ရာ မေရာက္ဘူးလား။
ေျဖ။ ။ ဗုဒၶျမတ္စြာဟာ သူ ့ရဲ
့ႀကင္ယာေတာ္နဲ ့သားေတာ္ကို လြယ္လြယ္နဲ ့ပစ္ထားႏိုင္ခဲ့တာ မဟုတ္ပါဘူး။ သူ
အခ်ိန္ အႀကာႀကီး စဥ္းစားျပီး တြန္ ့ဆုတ္တြန္ ့ဆုတ္ ျဖစ္ေနခဲ့ပါတယ္။
ေနာက္ဆံုးက်မွ သူ ့မိသားစု ကို ေကၽြးေမြးေစာင့္ေရွာက္တာထက္ တေလာကလံုးရဲ ့
အက်ိဳးကို ေဆာင္ရြက္တာက ပိုျပီး အက်ိဳးႀကီးမား တယ္လို ့ဆံုးျဖတ္ျပီး
ဒီလမ္းကို ေရြးခ်ယ္လိုက္တာပါ။ ႀကီးမားတဲ့ မဟာဂရုဏာေတာ္က ဗုဒၶျမတ္စြာကို
တစ္ေလာကလံုးရဲ ့အက်ိဳးကို ေဆာင္ေစတာပါပဲ။ဗုဒၶျမတ္စြာရဲ ့ကိုယ္က်ိဳးစြန္
့ျပီး အဆင္းရဲ အပင္ပန္း ခံမႈေႀကာင့္ တစ္ေလာကလံုး ႀကီးမားတဲ့ အက်ိဳးကို
အခုတုိင္ ခံစားေနရတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါကိုႀကည့္ရင္ ဗုဒၶျမတ္စြာဟာ
တာ၀န္မမဲ့ေႀကာင္း ထင္ရွားပါတယ္။ ဒါဟာအႀကီးမားဆံုးေသာ စြန္ ့လြတ္မႈႀကီးပါပဲ။
Question: Wasn’t it irresponsible for the Buddha to walk out on his wife and child ?
Answer: It couldn’t have been
an easy thing for the Buddha to leave his family. He must have worried
and hesitated for a long time before he finally left. But he had a
choice, dedicating himself to his family or dedicating himself to the
whole world. In the end, his great compassion made him give himself to
the world. And the whole world still benefits from his sacrifice. This
was not irresponsible. It was perhaps the most significant sacrifice
ever made.
ေမး။ ။ ဗုဒၶက ပရိနိဗၺာန္ စံသြားျပီဆိုေတာ့ သူက ကၽြႏုပ္တို ့ကို ဘယ္လို ကူညီႏိုင္ပါသလဲ။
ေျဖ။ ။ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္ကို ေတြ
့ရွိတဲ့ မိုက္ကယ္ဖာရာေဒး ဟာ ကြယ္လြန္သြားပါျပီ။ သို ့ေသာ္လည္း သူ ့ရဲ ့ေတြ
့ရွိခ်က္ေတြက ကၽြႏုပ္တို ့ကို အခုတုိင္ ကူညီေနပါတယ္။
ေရာဂါေပါင္းမ်ားစြာကို ကုသတဲ့ ကုထံုးေတြကို ေတြ ့ရွိတဲ့ လူး၀စ္ပါးစ္ခ်ား
ဟာလည္း ကြယ္လြန္သြားပါျပီ။ သို ့ေသာ္လည္း သူေတြ ့ရွိတဲ့ ကုထံုးေတြက
အခုတိုင္ အသက္ေပါင္းမ်ားစြာကုိ ကယ္ဆယ္ေနဆဲပါပဲ။
ေက်ာ္ႀကားတဲ့ အႏုပညာ မ်ားစြာကို တီထြင္ဖန္တီးခဲ့တဲ့ လီယိုနာဒိုဒါဗင္ခ်ီ
ဟာလည္း ေသသြားပါျပီ။ သို ့ေသာ္ လည္း သူဖန္းတီးခဲ့တဲ့ အႏုပညာေတြက လူေတြကို
အခုတိုင္ ေပ်ာ္ရႊင္မႈေတြ ေပးေန ဆဲပါပဲ ။ ျမင့္ျမတ္တဲ့ ပုဂၢိဳလ္ႀကီးမ်ားနဲ
့အာဇာနည္ ပုဂၢိဳလ္ႀကီးမ်ား ကြယ္လြန္သြားႀကတာ ရာစုႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ
ႀကာေသာ္လည္း သူတို ့အႀကာင္းကို ကၽြႏု္ပ္တို ့ဖတ္ရႈရတဲ့အခါမွာ သူတို ့လို
ေနထိုင္ျပဳမူလိုစိတ္မ်ား ကၽြႏ္ုပ္တို ့သႏၱာန္မွာ တဖြားဖြား ေပၚလာပါတယ္။
ဟုတ္ပါတယ္။ ဗုဒၶျမတ္စြာ ပရိနိဗၺာန္ စံတာဟာ ႏွစ္ေပါင္း ၂၅၀၀
ေက်ာ္ႀကာသြားပါျပီ။ သို ့ေသာ္လည္း ရွင္ေတာ္ျမတ္ဘုရားရဲ ့တရားေတာ္မ်ားဟာ
အခုတိုင္ ကူညီေနဆဲပါပဲ။ ဗုဒၶျမတ္စြာရဲ ့နမူနာေကာင္းေတြက လူေတြကို အခုတုိင္
အားတက္ေစတုန္းပါပဲ။ သူ ့စကားေတာ္ေတြက အခုတိုင္ လူေတြရဲ ့ဘ၀ကို ေျပာင္း လဲေစ
တုန္းပါပဲ။ ဗုဒၶျမတ္စြာမွသာလွ်င္ ပရိနိဗၺာန္စံျပီးေနာက္ ရာစုေပါင္းမ်ားစြာ
ႀကာသည့္တိုင္ေအာင္ ဒီလိုစြမ္းအားမ်ား ရွိေနႏိုင္တာ ျဖစ္ပါတယ္။
Question: The Buddha is dead so how can he help us?
Answer: Faraday, who discovered
electricity, is dead, but what he discovered still helps us. Luis
Pasteur who discovered the cures for so many diseases is dead, but his
medical discoveries still save lives. Leonardo da Vinci who created
masterpieces of art is dead, but what he created can still uplift and
give joy. Noble men and heroes may have been dead for centuries but when
we read of their deeds and achievements, we can still be inspired to
act as they did. Yes, the Buddha is dead but 2500 years later his
teachings still help people, his example still inspires people, his
words still change lives. Only a Buddha could have such power centuries
after his death.
ေမး။ ။ ဗုဒၶျမတ္စြာဟာ ထာ၀ရဘုရား (God) လား ။
ေျဖ။ ။ ဗုဒၶျမတ္စြာဟာ ထာ၀ရဘုရား
မဟုတ္ပါဘူး။ ဗုဒၶျမတ္စြာက သူဟာ ထာ၀ရဘုရားလို ့ျဖစ္ေစ၊ ထာ၀ရဘုရားရဲ ့
သားေတာ္ျဖစ္ေစ၊ ထာ၀ရဘုရားက လႊတ္လိုက္တဲ့ တမန္ေတာ္လို ့ျဖစ္ေစ မမိန္ ့ပါဘူး။
ဗုဒၶျမတ္စြာဟာ အလံုးစံုျပည့္စံုတဲ့ လူသားတစ္ဦးပါပဲ။ ဒါ့ေႀကာင့္ သူ
့လိုကၽြႏု္ပ္တို ့ ႀကိဳးစားလွ်င္ ကၽြႏု္ပ္တို ့ လည္း သူ ့လိုပဲ အလံုးစံု
ျပည္စံုသူမ်ား ျဖစ္ႏိုင္ေႀကာင္း မိန္ ့ႀကားေတာ္ မူပါတယ္။
Question: Was the Buddha a god?
Answer: No, he was not. He did
not claim that he was a god, the child of a god or even the messenger
from a god. He was a man who perfected himself and taught that if we
follow his example, we could perfect ourselves also.
ေမး။ ။ ဗုဒၶဟာ ထာ၀ရဘုရား မဟုတ္ရင္ ဘာေႀကာင့္သူ ့ကိုုလူေတြက ရွိခိုး ကိုးကြယ္ေနႀကသလဲ။
ေျဖ။ ။ကိုးကြယ္နည္း အမ်ိဳးမ်ိဳး
ရွိပါတယ္။ တစ္ခ်ိဳ ့က တစ္စံုတစ္ခုေသာ တန္ခိုးရွင္ ဘုရား ( a God) ကို
ကိုးကြယ္တဲ့အခါ အဲဒီဘုရားကို ခ်ီးက်ဴးေထာပနာ ျပဳႀကတယ္။ တစ္စံုတစ္ရာ
ပူေဇာ္ပသ ႀကတယ္။ ကိုယ္လိုတာကို ဘုရားဆီမွာ ေတာင္းႀကတယ္။ အဲဒီလို
လုပ္ႀကတာကေတာ့ မိမိတို ့ရဲ ့ခ်ီးက်ဴးေထာပနာ သံကို အဲဒီဘုရားက
ႀကားလိမ့္မယ္လို ့ယံုႀကည္လို ့၊ ပူေဇာ္ပသတာကို လက္ခံလိမ့္မယ္လို ့
ယံုႀကည္လို ့၊ ဆုေတာင္းတာကို ျဖည့္ဆည္းေပး လိမ့္မယ္လို ့ယံုႀကည္လို ့ပါပဲ။
ဗုဒၶဘာသာ၀င္ေတြကေတာ့ ဒီလို ကိုးကြယ္ဆည္းကပ္မႈ မ်ိဳးကို မလုပ္ႀကပါဘူး။
တစ္ျခားကိုးကြယ္ ဆည္းကပမႈ တစ္မ်ိဳးကေတာ့ မိမိတို ့ေလးျမတ္ႀကည္ညိဳတဲ့
ပုဂိၢဳလ္ တစ္ဦးဦး သို ့မဟုတ္ တစ္စံုတစ္ရာကို ရိုေသသမႈ ဂါရ၀ ျပဳႀကတယ္။
ဆရာအခန္းထဲ ၀င္လာရင္ ေနရာက ထေပးႀကတယ္။ ဂုဏ္သေရရွိတဲ့ လူနဲ ့ေတြ ့ရင္ လက္ဆြဲ
ႏႈတ္ဆက္ႀကတယ္။ အမ်ိဳးသား သီခ်င္းတီးရင္ မတ္တပ္ရပ္ အေလးျပဳႀကတယ္။
ဒါေတြအားလံုးဟာ ရိုေသေလးစားမႈကို ျပတဲ့ အမူအရာေတြ ပါပဲ။ ေလးျမတ္ႀကည္ညိဳ
မႈကို ေဖာ္ျပတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလို အရိုအေသ ဂါရသျပဳျပီး ရွိခိုး ကိုးကြယ္မႈဟာ
ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ား ျပဳလုပ္တဲ့ ရွိခိုးကိုးကြယ္မႈမိ်ဳးပါပဲ။
တင္ပ်ဥ္ေခြ ထိုင္ျပီး ရင္ခြင္ထက္မွာ လက္ႏွစ္ဖက္ကို ရြရြကေလးခ်ထားတဲ့
ဗုဒၶရုပ္ပြားေတာ္ရဲ ့ မဟာ ကရုဏာေ တာ္ျဖင့္ ႀကည္လင္လန္းဆန္းေနတဲ့
မ်က္ႏွာေတာ္ဟာ ကၽြႏု္ပ္တို ့ရဲ ့သႏၱာန္ မွာ ျငိမ္းေအး မႈနဲ
့ေမတၱာတရားတိုးပြားေအာင္ ႀကိဳးစားႀကဖို ့ကၽြႏု္ပ္တို ့ကိုသတိေပးေနပါတယ္။
အေမႊးတိုင္ရဲ ့အေမႊးနံက ကၽြႏ္ုပ္တို ့ သႏၱာန္မွာ ေကာင္းမႈကုသိုလ္ေတြ
ပ်ံႏွံေနေစဖို ့သတိေပးေနပါတယ္။ ဆီမီးကေတာ့ ပညာဆီမီး တန္ေဆာင္
ထြန္းေျပာင္ေစဖို ့သတိေပးပါတယ္။ ကပ္လွဴထားတဲ့ ပန္းမ်ားရဲ ့
ညိဳးႏြမ္းေႀကြက်သြားတဲ့ သေဘာက ကၽြႏ္ုပ္တို ့အား အနိစၥတရားကို သတိရေစပါတယ္။
ဗုဒၶရုပ္ပြားေတာ္ေရွ ့မွာ ဦးညႊတ္ရွိခိုးျခင္းက ကၽြႏ္ုပ္တို ့ကို တရားဓမၼ
ေဟာေျပာညႊန္ျပ ဆံုးမေတာ္မူတဲ့ အတြက္ ဗုဒၶရွင္ေတာ္ ျမတ္ဘုရား ရဲ ့
ဂုဏ္ေက်းဇူးေတာ္ကို ေလးျမတ္ေကာ္ေရာ္ ပူေဇာ္ျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါဟာ
ဗုဒၶဘာသာ၀င္မ်ား ရဲ ့ရွိခိုး ကိုးကြယ္မႈ ျဖစ္ပါတယ္။
Question: If the Buddha is not a god, then why do people worship him?
Answer: There
are different types of worship. When someone worships a god, they
praise him or her, making offerings and ask for favours , believing that
the god will hear their praise, receive their offerings and answer
their prayers. Buddhists do not indulge in this kind of worship. The
other kind of worship is when we show respect to someone or something we
admire. When a teacher walks into a room we stand up, when we meet a
dignitary we shake hands, when the national anthem is played we salute.
These are all gestures of respect and worship and indicate our
admiration for persons and things. This is the type of worship Buddhist
practise .
A statue of the Buddha with its hands
rested gently in its lap and its compassionate smile reminds us to
strive to develop peace and love within ourselves. The perfume of
incense reminds us of the pervading influence of virtue, the lamp
reminds us of light of knowledge and the flowers which soon fade and
die, reminds us of impermanence. When we bow, we express our gratitude
to the Buddha for what his teachings have given us. This is the nature
of Buddhist worship.
credit;ေအးျငိမ္းခ်မ္းသာ၀ါးေက်ာင္း
0 comments: